Πώς η ακρίβεια «ψαλιδίζει» τις αυξήσεις μισθών και γιατί ο μισθός τελειώνει σε 18 ημέρες - Τι δείχνουν τα στοιχεία για τα ελληνικά νοικοκυριά  με συγκριτική ματιά στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Πώς η ακρίβεια «ψαλιδίζει» τις αυξήσεις μισθών και γιατί ο μισθός τελειώνει σε 18 ημέρες - Τι δείχνουν τα στοιχεία για τα ελληνικά νοικοκυριά  με συγκριτική ματιά στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Παρά τις ονομαστικές αυξήσεις στους μισθούς που καταγράφονται τα τελευταία χρόνια, η πραγματικότητα για εκατομμύρια εργαζόμενους στην Ελλάδα παραμένει ασφυκτική. Η ακρίβεια σε βασικά αγαθά και υπηρεσίες απορροφά το μεγαλύτερο μέρος οποιασδήποτε αύξησης, με αποτέλεσμα ο μισθός να «εξαντλείται» μέσα σε περίπου 18 ημέρες. Αν μάλιστα συγκρίνουμε την εικόνα της Ελλάδας με την υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση, οι διαφορές στην αγοραστική δύναμη και στο επίπεδο ζωής γίνονται ακόμα πιο έντονες.

■ Αυξήσεις μισθών με μειωμένη αγοραστική δύναμη

Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat και ελληνικών στατιστικών, οι ονομαστικοί μισθοί έχουν ενισχυθεί, κυρίως λόγω αυξήσεων στον κατώτατο μισθό και σε συλλογικές διαπραγματεύσεις. Ωστόσο, ο πληθωρισμός ιδίως στα τρόφιμα, την ενέργεια και τη στέγαση «ροκανίζει» το πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών. Σε επιλεγμένες περιόδους, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα κινήθηκε υψηλότερα από τον μέσο όρο της ΕΕ, δείχνοντας μεγαλύτερη πίεση στο κόστος ζωής. 

Όταν οι τιμές αυξάνονται ταχύτερα από τους μισθούς, η αγοραστική δύναμη μειώνεται. Με άλλα λόγια, μια αύξηση 5% στον μισθό μπορεί να μεταφραστεί σε μηδενικό ή ακόμη και αρνητικό όφελος, αν το κόστος ζωής έχει αυξηθεί περισσότερο.

■ Πού πηγαίνει ο μισθός  και γιατί τελειώνει νωρίς

Για μεγάλο μέρος των μισθωτών, ο μισθός δεν αρκεί για να καλύψει όλες τις ανάγκες του μήνα:

• • Στέγαση: Ενοίκια και στεγαστικά δάνεια απορροφούν μεγάλο μέρος του διαθέσιμου εισοδήματος.

• • Τρόφιμα: Οι ανατιμήσεις βασικών προϊόντων αυξάνουν σημαντικά το μηνιαίο κόστος.

• • Ενέργεια & μεταφορές: Το υψηλό κόστος ρεύματος, καυσίμων και μετακίνησης πιέζει τα νοικοκυριά.

• • Λογαριασμοί & υπηρεσίες: Τηλεπικοινωνίες, υγεία, παιδεία κ.ά. προσθέτουν επιπλέον βάρος.

Το αποτέλεσμα; 

Για πολλούς εργαζόμενους στην Ελλάδα, ο μισθός επαρκεί μόνο για τις πρώτες ~15–18 ημέρες του μήνα, ενώ μετά καλύπτονται έκτακτες ανάγκες με αποταμιεύσεις, πιστωτικές κάρτες ή καθυστερήσεις πληρωμών.

■ Πώς συγκρίνεται η Ελλάδα με την ΕΕ

Η εικόνα στην Ελλάδα δεν είναι απλά δυσμενής — είναι από τις πιο «δύσκολες» εντός ΕΕ.

■ Χαμηλό επίπεδο μισθών

Τα πιο πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι η Ελλάδα καταγράφει από τους χαμηλότερους μέσους ετήσιους μισθούς στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης στην Ελλάδα ήταν περίπου 18.000 ευρώ το 2024, πολύ κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο περίπου 39.800 ευρώ και από χώρες όπως το Λουξεμβούργο, τη Δανία ή την Ιρλανδία. Κατατάσσεται μόνο πάνω από χώρες όπως η Βουλγαρία και η Ουγγαρία στα στοιχεία της Eurostat. 

■ Αγoραστική δύναμη — η πραγματική εικόνα

Όταν λαμβάνεται υπόψη η αγοραστική δύναμη, η θέση της Ελλάδας γίνεται ακόμα πιο δύσκολη:

σύμφωνα με ανάλυση, η ελληνική αγοραστική δύναμη είναι σχεδόν 46% κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ  δηλαδή για κάθε ευρώ που κερδίζει ένας Ευρωπαίος εργαζόμενος, ο Έλληνας έχει πολύ λιγότερο «δυνατότητα» να το ξοδέψει σε αγαθά και υπηρεσίες. 

■  Πίεση από πληθωρισμό

Παρά τη μείωση των ρυθμών πληθωρισμού στην ΕΕ και την Ευρωζώνη σε επιμέρους μήνες, η Ελλάδα συνεχίζει να αντιμετωπίζει επιμένουσα πίεση στις τιμές, με υψηλότερους ρυθμούς από τον μέσο όρο της ΕΕ σε αρκετές περιόδους. 

■ Γιατί οι αυξήσεις δεν «φαίνονται» στην τσέπη

Οι βασικοί λόγοι είναι:

• • Υψηλός δομικός πληθωρισμός: Οι αυξήσεις τιμών εδραιώνονται σε βασικούς τομείς.

• • Υψηλές δαπάνες για αναγκαία αγαθά: Η πλειονότητα του εισοδήματος δαπανάται σε ανελαστικές ανάγκες.

• • Χαμηλό επίπεδο μισθών σε ευρωπαϊκή σύγκριση: Ακόμη και με αυξήσεις, ο μισθός στην Ελλάδα παραμένει πολύ κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

• • Φορολογικές/ασφαλιστικές επιβαρύνσεις: Μειώνουν το καθαρό ποσό που λαμβάνει ο εργαζόμενος.

■ Τι σημαίνει αυτό για την οικονομία

Η συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης πλήττει την κατανάλωση και εντείνει την οικονομική ανασφάλεια, ειδικά για νέους και χαμηλόμισθους. Χωρίς σημαντικές παρεμβάσεις στο κόστος ζωής, τις συλλογικές συμβάσεις και την παραγωγικότητα, το χάσμα με τον μέσο όρο της ΕΕ δύσκολα θα κλείσει.

■ Συμπέρασμα

Οι αυξήσεις μισθών στην Ελλάδα παρότι εμφανίζονται στους αριθμούς  έχουν περιορισμένη επίπτωση στην καθημερινή ζωή των εργαζομένων όταν λογιστούν οι ανατιμήσεις και το κόστος ζωής. 

Σε σύγκριση με την υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση, η κατάσταση παραμένει πιεστική: 

πολύ χαμηλότεροι μισθοί, μικρότερη αγοραστική δύναμη και υψηλότερο πραγματικό κόστος για βασικές ανάγκες. Για να αλλάξει αυτή η εικόνα απαιτούνται δομικές πολιτικές που να ενισχύσουν τόσο τα εισοδήματα όσο και την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών.

Παναγιώτης Ράγγος

Λογιστής Φοροτεχνικός  Α΄ Τάξης - 

Πιστοποιημένος Εσωτερικός Ελεγκτή