Εφάπαξ: Γιατί το χάνουν οι νέοι ασφαλισμένοι μετά την 1η Ιανουαρίου 2014 - Παραδείγματα 

Από την 1η Ιανουαρίου 2014 και μετά η έννοια του «εφάπαξ» όπως την ξέραμε έχει ουσιαστικά αλλάξει δραστικά για τους νέους ασφαλισμένους:

■ Τι ισχύει σήμερα

Σύμφωνα με τις αλλαγές που εισήγαγαν οι νόμοι 4387/2016 (νόμος Κατρούγκαλου) και 4670/2020 (νόμος Βρούτση), η ανταποδοτικότητα της εφάπαξ παροχής έχει καταργηθεί για τα έτη ασφάλισης από 1/1/2014 και μετά. Αυτό σημαίνει ότι για αυτά τα έτη δεν υπολογίζεται ανταποδοτικό εφάπαξ με βάση αποδοχές και έτη, όπως γινόταν παλιότερα. 

Στη θέση του «παραδοσιακού» εφάπαξ για τα χρόνια από το 2014 και μετά, οι ασφαλισμένοι λαμβάνουν μόνο την επιστροφή των εισφορών που κατέβαλαν, χωρίς τόκο, χωρίς προσαύξηση και χωρίς ανταποδοτικότητα. 

■ Τι σημαίνει αυτό ειδικά για τους νέους ασφαλισμένους (μετά το 2014);

Όσοι ασφαλιστούν και εργάζονται μόνο μετά το 2014 δεν δικαιούνται το «παλιό» εφάπαξ με βάση ανταποδοτικό συντελεστή ή μισθούς δεκαετιών πριν. 

Το ποσό που θα λάβουν στο τέλος της καριέρας τους θα είναι ουσιαστικά η απλή άθροιση των εισφορών που κατέβαλαν στον κλάδο πρόνοιας/εφάπαξ, και όχι ένα επαυξημένο ποσό. 

Λόγω της κατάργησης της ανταποδοτικότητας και της απουσίας αναπροσαρμογής με βάση πληθωρισμό ή αποδοχές, το τελικό ποσό είναι σημαντικά χαμηλότερο σε πραγματικούς όρους απʼ ό,τι ίσχυε στο παρελθόν. 

■ Τι ισχύει για όσους είχαν ασφάλιση και πριν το 2014

Για όσους είχαν ασφάλιση πριν από το 2014, το εφάπαξ «σπάει» σε δύο μέρη:

• • Το ανταποδοτικό ποσό για τα έτη έως 31/12/2013,
  • Το άθροισμα εισφορών χωρίς ανταποδοτικότητα για τα έτη από 1/1/2014 και μετά. 

■ Χρήσιμα συμπεράσματα 

• Νέοι ασφαλισμένοι μετά το 2014

Δεν παίρνουν «κλασικό» εφάπαξ, μόνο επιστροφή των εισφορών. 

• Ασφαλισμένοι πριν το 2014

Έχουν «μικτό» εφάπαξ, ανταποδοτικό για πριν το 2014 + εισφορές χωρίς ανταποδοτικότητα μετά το 2014. 

■ Παραδείγματα 

• Παράδειγμα 1ο 

> Ασφαλισμένος μόνο μετά το 2014

Έναρξη ασφάλισης: 1/1/2015

Έτη ασφάλισης: 30

Μηνιαίος μισθός (μέσος όρος): 1.200€

Εισφορά πρόνοιας/εφάπαξ: 4% (ενδεικτικά)

Υπολογισμός

Μηνιαία εισφορά: 1.200 × 4% = 48€

Ετήσια εισφορά: 48 × 12 = 576€

Σύνολο 30 ετών: 576 × 30 = 17.280€

➜ Τι θα πάρει;

Θα πάρει 17.280 € συνολικά,

χωρίς:

τόκο

αναπροσαρμογή

ανταποδοτικό συντελεστή

Δηλαδή απλή επιστροφή χρημάτων, όχι «εφάπαξ» με την παλιά έννοια.

• Παράδειγμα 2ον 

Ασφαλισμένος πριν και μετά το 2014

Έναρξη: 1/1/2005

Έτη έως 31/12/2013: 9 έτη

Έτη μετά το 2014: 21 έτη

Μέσος μισθός προ 2014: 1.100€

Μέσος μισθός μετά το 2014: 1.300€

Μέρος Α — Έως 2013 (παλιό, ανταποδοτικό)

Με τον παλιό τρόπο υπολογισμού:

Εφάπαξ για 9 έτη ≈ 12.000 – 15.000€ (ενδεικτικά)

Μέρος Β — Από 2014 και μετά (μόνο εισφορές)

Μηνιαία εισφορά: 1.300 × 4% = 52€

Ετήσια: 624€

Για 21 έτη: 624 × 21 = 13.104€

➜ Συνολικό εφάπαξ

≈ 25.000 – 28.000€

Χρήσιμη παρατήρηση:

Το μεγαλύτερο “όφελος” προέρχεται από τα προ-2014 έτη, όχι από τα μεταγενέστερα.

• Παράδειγμα 3 

Δύο εργαζόμενοι με ίδια καριέρα (30 έτη)

Ασφαλισμένος.  Έναρξη     Συνολικό εφάπαξ

  Α                            2000.            ~60.000€

  Β.                           2015.            ~17.000€

■ Συμπέρασμα 

 Ίδια χρόνια, παρόμοιοι μισθοί — τεράστια διαφορά.

Παναγιώτης Ράγγος

Λογιστής Φοροτεχνικός  Α΄ Τάξης - Οικονομολόγος

Πιστοποιημένος Εσωτερικός Ελεγκτής